Op Mauritius krijgt de decriminalisering van drugs steeds meer vorm

Na enkele maanden van overleg en technisch onderzoek zal een rapport, opgesteld in het kader van de National Agency for Drug Control (NADC), deze week aan de premier van Mauritius worden overhandigd. Volgens berichten van 7 september op Lexpress.mu, zouden de conclusies met name een aanbeveling bevatten voor decriminalisering van drugs.

Drie opties die al sinds het voorjaar worden overwogen

Begin 2026 kondigde de NADC aan dat er een openbare raadpleging werd voorbereid over de toekomst van het cannabisbeleid. Er werden toen drie scenario’s onderzocht: depenalisering, decriminalisering en legalisering met een regelgevend kader. Begrippen die op het eerste gezicht op elkaar lijken, maar die verschillende juridische realiteiten omvatten: onze gids helpt u de balans op te maken.

In deze fase was er nog geen definitief standpunt vastgesteld. De regering zou zich uitspreken na analyse door een werkgroep bestaande uit onder meer onderzoekers, vertegenwoordigers van justitiële instanties, ngo’s en technische deskundigen.

In mei gaf de NADC officieel het startsein voor dit project. De werkzaamheden moesten betrekking hebben op recreatief en medisch gebruik, het industriële potentieel, maar ook de sociale en culturele gevolgen van de bestaande wetgeving. Er werd bijzondere aandacht besteed aan de gevolgen van de criminalisering voor bepaalde bevolkingsgroepen, met name de Rastafari’s.

De openbare raadpleging, die in het voorjaar werd georganiseerd en vervolgens werd uitgebreid naar verschillende bevolkingsgroepen, moest het mogelijk maken om de wetenschappelijke gegevens te toetsen aan de realiteit in de praktijk.

In juli tekende zich een eerste onderdeel van de hervorming af rond het Drug Users Administrative Panel (DUAP). Dit mechanisme, dat is ingesteld door de Dangerous Drugs (Amendment) Act 2022, maakt het onder bepaalde voorwaarden mogelijk om personen die zijn aangehouden wegens bezit voor persoonlijk gebruik door te verwijzen naar een behandelingsprogramma in plaats van naar een klassieke gerechtelijke procedure.

Maar het mechanisme vertoont een belangrijke tekortkoming: de wet legt geen precieze drempel vast om een gebruiker te onderscheiden van iemand die verdacht wordt van drugshandel. De beslissing berust dus grotendeels op de beoordeling van de omstandigheden en op het oordeel van de bevoegde autoriteiten.

Dit ontbreken van een wettelijke drempel wordt bekritiseerd door verschillende actoren uit de sector, die meer garanties, transparantie en voorspelbaarheid eisen bij de toepassing van de regeling.

Een rapport dat zich nu uitspreekt voor decriminalisering

Het eindrapport, opgesteld door een technische werkgroep van 12 deskundigen onder leiding van Kunal Naik, CEO van de NADC, lijkt nu verder te gaan dan alleen een wijziging van de DUAP.

De deskundigen hebben met name de gevolgen van het huidige beleid voor het gevangeniswezen onderzocht. Volgens de onderzochte gegevens zit ongeveer 80% van de personen die voor drugsdelicten gevangen zitten, vast wegens bezit en niet wegens handel. Deze vaststelling voedt de discussie over de relevantie van een voornamelijk strafrechtelijke aanpak van drugsgebruik.

De groep heeft ook de ervaringen van verschillende landen vergeleken en de capaciteit van de Mauritiaanse justitiële, gezondheids- en sociale instellingen beoordeeld om een eventuele hervorming te ondersteunen.

Wat de precieze aanbeveling en de reikwijdte ervan zijn, moet echter nog blijken. We zullen meer weten zodra het rapport aan de premier is overhandigd.