Is bestraling genoeg om cannabis te zuiveren? Een Canadees onderzoek zaait twijfel

Gamma bestraling wordt nu veel gebruikt bij de productie van therapeutische en recreatieve cannabis om de microbiële belasting van gedroogde bloemen te verminderen. Deze methode, die wordt verondersteld de producten te steriliseren voordat ze op de markt worden gebracht, is echter in twijfel getrokken door een studie van de McGill University, eind 2025 gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Toxins.

De onderzoekers tonen aan dat bestraling weliswaar detecteerbare bacteriën en schimmels sterk vermindert, maar bepaalde toxigene schimmels niet volledig elimineert, noch de mycotoxinen die ze produceren. Dit is een reden tot bezorgdheid, vooral voor mensen met een verzwakt immuunsysteem.

Onterschatte gezondheidsrisico’s

Volgens het onderzoeksteam zijn levensvatbare sporen van bekende geslachten zoals Aspergillus, Penicillium of Fusarium blijven bestaan na bestraling. Deze schimmels kunnen gevaarlijke gifstoffen produceren, zoals aflatoxines, ochratoxines of deoxynivalenol (DON).

Bijna 70% van de cannabis wordt geconsumeerd door inademing, waardoor deze sporen en residuen direct in de longen terecht kunnen komen. Het onderzoek wijst erop dat gevallen van pulmonale mycosen zijn gedocumenteerd bij zowel immuungecompromitteerde patiënten als gezonde gebruikers.

“Er is maar één levensvatbare spore nodig om ziekte te veroorzaken, dus we moesten de analyse verder laten gaan dan de grenzen van de ELISA-test”, zegt Saji George, co-auteur van het onderzoek.

Onvoldoende controlemethoden

Om de besmetting te beoordelen, analyseerden de onderzoekers niet-bestraalde, bestraalde bloemen van erkende kwekers, met behulp van een combinatie van drie benaderingen: microbiologische culturen, PCR/qPCR tests om schimmel-DNA te detecteren, en ELISA analyses om toxinen te kwantificeren.

Resultaat: zelfs als producten voldoen aan de Canadese wettelijke drempelwaarden voor gist en schimmel, blijven sporen van schimmel-DNA en residuele mycotoxinen detecteerbaar. De auteurs geloven dat de tests die momenteel in de industrie worden gebruikt de werkelijke risico’s kunnen onderschatten, omdat ze niet systematisch levensvatbare sporen identificeren.

“Veelgebruikte geavanceerde analysemethoden […] kunnen geen levende sporen detecteren”, waarschuwt het McGill-team.

Preventie en hygiëne, belangrijkste hefbomen

Geconfronteerd met deze beperkingen benadrukken de onderzoekers het belang van preventie, in plaats van alleen sterilisatie aan het einde van de keten. Cannabisbloemen, die rijk zijn aan hars, bieden een bijzonder gunstige omgeving voor schimmels om zich te ontwikkelen.

“Cannabisbloemen bevatten kleverige harsen die zeer bevorderlijk zijn voor besmetting,” legt Mamta Rani, co-auteur van het onderzoek, uit. Ze wijst op de noodzaak van verhoogde waakzaamheid in alle stadia, van teelt tot opslag.

Sommige bedrijven slagen er echter in om bloemen te produceren die vrijwel vrij zijn van besmetting dankzij gecontroleerde omgevingen en strikte hygiëneprotocollen. Het McGill-team werkt ook samen met de industrie om biologische oplossingen te onderzoeken, zoals het gebruik van nuttige bacteriën om de vestiging van schimmels te beperken.

De auteurs pleiten niet voor een afwijzing van bestraling, maar voor een evolutie van veiligheidsnormen, in het bijzonder voor cannabis voor medisch gebruik. Ze vragen om controles die teelt, moleculaire en immunologische analyses combineren, om de meest kwetsbare consumenten beter te beschermen.

“We willen het imago van de industrie niet bezoedelen, maar de levensvatbaarheid ervan garanderen en richtlijnen geven voor de productie van veilige producten,” concludeert Saji George.